Η μακροζωία συνδέεται συχνά στο μυαλό μας με ένα συστηματικό πρόγραμμα γυμναστικής, το οποίο μπορεί να περιλαμβάνει τρέξιμο, βάρη, προπονήσεις στο γυμναστήριο και συγκεκριμένες ασκήσεις. Οι ειδικοί, όμως, που εξετάζουν τον τρόπο ζωής ανθρώπων οι οποίοι φτάνουν σε πολύ μεγάλη ηλικία εστιάζουν και σε έναν πολύ πιο απλό παράγοντα: τη φυσική δραστηριότητα που προκύπτει αβίαστα μέσα στην καθημερινότητα.
Σύμφωνα με όσα επισημαίνει η ισπανική εφημερίδα El Confidencial, σε διάφορες περιοχές του πλανήτη με υψηλά ποσοστά μακροζωίας παρατηρείται ένα κοινό μοτίβο. Οι άνθρωποι που ζουν εκεί δεν θεωρούν απαραίτητα τη σωματική άσκηση μια ξεχωριστή υποχρέωση που πρέπει να χωρέσουν στο πρόγραμμά τους. Ο τρόπος ζωής και το περιβάλλον τους είναι τέτοια ώστε η κίνηση να αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της ημέρας.
Οι καθημερινές τους συνήθειες περιλαμβάνουν περπάτημα μέχρι τα καταστήματα, μετακινήσεις με τα πόδια για διάφορες δουλειές, χρήση σκάλας, περιποίηση του κήπου και πρακτικές εργασίες που απαιτούν σωματική δραστηριότητα. Έτσι, αντί να αναζητούν μία συγκεκριμένη ώρα μέσα στην ημέρα για να ασκηθούν, παραμένουν δραστήριοι μέσα από όσα κάνουν ούτως ή άλλως.
Μακροζωία: Η καθημερινότητα ως ευκαιρία για περισσότερη κίνηση
Η συγκεκριμένη φιλοσοφία αποκτά ακόμη μεγαλύτερη σημασία σήμερα, καθώς ο σύγχρονος τρόπος ζωής έχει περιορίσει αισθητά τις ευκαιρίες να κινηθούμε. Η χρήση αυτοκινήτου ακόμη και για κοντινές αποστάσεις, οι ανελκυστήρες, η εργασία από το σπίτι, οι παραγγελίες μέσω εφαρμογών και η πολύωρη παραμονή μπροστά σε υπολογιστές και άλλες οθόνες έχουν κάνει την καθημερινότητά μας περισσότερο καθιστική.
Στις κοινότητες που έχουν γίνει γνωστές για το υψηλό προσδόκιμο ζωής, αντίθετα, οι συνθήκες ευνοούν τη διαρκή φυσική δραστηριότητα και πολλές φορές την καθιστούν σχεδόν αναπόφευκτη. Το σημαντικό είναι πως αυτή η κίνηση δεν χρειάζεται να είναι έντονη ή εξαντλητική για να προσφέρει οφέλη.
Αυτό, φυσικά, δεν ακυρώνει τη σημασία της οργανωμένης γυμναστικής. Τα διαθέσιμα επιστημονικά στοιχεία εξακολουθούν να υποστηρίζουν ότι τόσο η αερόβια άσκηση όσο και η προπόνηση ενδυνάμωσης προσφέρουν σημαντικά οφέλη. Η ενδυνάμωση αποκτά ιδιαίτερη αξία όσο περνούν τα χρόνια, καθώς συμβάλλει στη διατήρηση της μυϊκής μάζας και της λειτουργικότητας του σώματος. Νεότερα δεδομένα δείχνουν επίσης ότι ο συνδυασμός αερόβιας δραστηριότητας και ασκήσεων δύναμης σχετίζεται με αισθητά μικρότερο κίνδυνο θνησιμότητας σε σχέση με έναν αδρανή τρόπο ζωής.
Το συμπέρασμα, λοιπόν, δεν είναι ότι πρέπει να εγκαταλείψουμε το γυμναστήριο. Είναι ότι η φροντίδα της υγείας δεν περιορίζεται αποκλειστικά στις προγραμματισμένες προπονήσεις. Μικρές αλλαγές μπορούν να αυξήσουν ουσιαστικά τη συνολική κίνηση μέσα στην ημέρα: να περπατήσουμε μέχρι τα μαγαζιά αντί να πάρουμε το αυτοκίνητο, να προτιμήσουμε τις σκάλες από το ασανσέρ, να ασχοληθούμε με τον κήπο ή απλώς να πραγματοποιούμε περισσότερες σύντομες διαδρομές με τα πόδια.
Άλλωστε, επιστημονικές μελέτες έχουν συσχετίσει τη συστηματική σωματική δραστηριότητα με μεγαλύτερο προσδόκιμο ζωής. Και το αισιόδοξο στοιχείο είναι ότι για να αποκομίσουμε οφέλη δεν χρειάζεται απαραίτητα να αφιερώνουμε ατελείωτες ώρες σε απαιτητικές προπονήσεις. Η κίνηση μπορεί απλώς να γίνει φυσικό μέρος της ζωής μας.