Τα φάρμακα GLP-1, τα οποία τα τελευταία χρόνια έχουν αλλάξει τα δεδομένα στη θεραπεία του σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2 αλλά και στην αντιμετώπιση της παχυσαρκίας, βρίσκονται ξανά στο επίκεντρο της επιστημονικής έρευνας. Αυτή τη φορά, αφορμή αποτελεί μια νέα μελέτη που εξετάζει κατά πόσο η χρήση τους μπορεί να σχετίζεται με αυξημένη πιθανότητα εμφάνισης τριχόπτωσης.
Τι έδειξαν τα στοιχεία για Ozempic, Wegovy και Mounjaro
Τα συγκεκριμένα σκευάσματα, ανάμεσά τους τα Ozempic, Wegovy και Mounjaro, έχουν γίνει ιδιαίτερα δημοφιλή σε πολλές χώρες, καθώς συμβάλλουν στη σημαντική απώλεια σωματικού βάρους και στον καλύτερο γλυκαιμικό έλεγχο. Ωστόσο, όσο αυξάνεται ο αριθμός των ανθρώπων που τα χρησιμοποιούν, τόσο περισσότερες αναφορές καταγράφονται και για πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες.
Η νέα έρευνα πραγματοποιήθηκε στις Ηνωμένες Πολιτείες και θεωρείται μία από τις μεγαλύτερες που έχουν εξετάσει μέχρι σήμερα τη συγκεκριμένη πιθανή συσχέτιση. Οι επιστήμονες ανέλυσαν δεδομένα περίπου 50.000 ενηλίκων, αξιοποιώντας πληροφορίες από το σύστημα υγείας του Πανεπιστημίου της Πενσιλβάνια, προκειμένου να συγκρίνουν τη συχνότητα εμφάνισης αλωπεκίας μεταξύ διαφορετικών κατηγοριών φαρμάκων για τον διαβήτη. Οι ερευνητές συνέκριναν ασθενείς που λάμβαναν αγωνιστές του υποδοχέα GLP-1 με άτομα που ακολουθούσαν θεραπεία με άλλες κατηγορίες αντιδιαβητικών φαρμάκων, όπως οι αναστολείς SGLT-2 και οι αναστολείς DPP-4. Με αυτόν τον τρόπο επιδίωξαν να διαπιστώσουν αν η τριχόπτωση εμφανιζόταν συχνότερα σε όσους χρησιμοποιούσαν τα συγκεκριμένα ενέσιμα φάρμακα.
Στην πρώτη ομάδα συγκρίθηκαν περισσότεροι από 12.000 χρήστες GLP-1 με περισσότερους από 15.000 ασθενείς που λάμβαναν SGLT-2 αναστολείς. Παράλληλα, σχεδόν 12.000 ακόμη ασθενείς που χρησιμοποιούσαν GLP-1 συγκρίθηκαν με περισσότερους από 11.000 χρήστες αναστολέων DPP-4. Αφού λήφθηκαν υπόψη παράγοντες που θα μπορούσαν να επηρεάσουν τα αποτελέσματα, όπως η ηλικία, το φύλο, το σωματικό βάρος και άλλα χαρακτηριστικά των ασθενών, οι επιστήμονες κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η χρήση των φαρμάκων GLP-1 συνδεόταν με μεγαλύτερη πιθανότητα εμφάνισης αλωπεκίας. Ειδικότερα, τα αποτελέσματα έδειξαν ότι όσοι λάμβαναν GLP-1 παρουσίαζαν 37% υψηλότερο κίνδυνο εμφάνισης τριχόπτωσης σε σύγκριση με τους χρήστες φαρμάκων SGLT-2. Η διαφορά ήταν ακόμη μεγαλύτερη όταν η σύγκριση έγινε με τους ασθενείς που λάμβαναν αναστολείς DPP-4, καθώς ο σχετικός κίνδυνος εμφανίστηκε αυξημένος κατά 68%.
Οι ερευνητές επισημαίνουν, πάντως, ότι στις περισσότερες περιπτώσεις πρόκειται για μη ουλωτική αλωπεκία, μια μορφή τριχόπτωσης κατά την οποία οι θύλακες των τριχών παραμένουν άθικτοι. Αυτό σημαίνει ότι, εφόσον αντιμετωπιστεί ο παράγοντας που προκάλεσε το πρόβλημα, υπάρχει σημαντική πιθανότητα η ανάπτυξη των μαλλιών να επανέλθει σταδιακά. Το ενδιαφέρον των επιστημόνων για το συγκεκριμένο ζήτημα δεν προέκυψε τυχαία. Τα τελευταία χρόνια ολοένα και περισσότεροι ασθενείς είχαν αναφέρει περιστατικά τριχόπτωσης στις αρμόδιες ρυθμιστικές Αρχές, ιδιαίτερα μετά την έναρξη θεραπείας με σεμαγλουτίδη και τιρζεπατίδη, τις δραστικές ουσίες που περιέχονται στα Ozempic, Wegovy και Mounjaro.
Οι αναφορές αυτές έχουν ήδη κινητοποιήσει την Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων των Ηνωμένων Πολιτειών (FDA), η οποία εξετάζει εάν υπάρχει πραγματικό σήμα ασφάλειας που να δικαιολογεί περαιτέρω αξιολόγηση. Αντίστοιχα στοιχεία έχουν καταγραφεί και στο Ηνωμένο Βασίλειο. Σύμφωνα με τη βρετανική Ρυθμιστική Αρχή Φαρμάκων και Προϊόντων Υγείας (MHRA), μέχρι το 2026 είχαν κατατεθεί εκατοντάδες αναφορές για τριχόπτωση σε άτομα που λάμβαναν τιρζεπατίδη, ενώ δεκάδες ακόμη περιστατικά αφορούσαν τη χρήση σεμαγλουτίδης.
Οι επιστήμονες, ωστόσο, διευκρινίζουν ότι τα μέχρι στιγμής δεδομένα δεν αποδεικνύουν πως τα ίδια τα φάρμακα προκαλούν άμεσα την απώλεια μαλλιών. Αντίθετα, εκτιμούν ότι πιθανότερη εξήγηση είναι οι μεγάλες αλλαγές που προκαλεί στον οργανισμό η ταχεία απώλεια βάρους. Όπως αναφέρουν, η σημαντική μείωση των θερμίδων που καταναλώνει κάποιος κατά τη διάρκεια της θεραπείας μπορεί να δημιουργήσει έντονο φυσιολογικό στρες στον οργανισμό. Παράλληλα, είναι πιθανό να εμφανιστούν ελλείψεις σε βασικά θρεπτικά συστατικά, όπως σίδηρος, ψευδάργυρος και βιοτίνη, στοιχεία απαραίτητα για τη φυσιολογική ανάπτυξη της τρίχας. Οι ειδικοί επισημαίνουν ακόμη ότι δεν αποκλείεται να εμπλέκονται και άλλοι μηχανισμοί. Οι μεταβολικές, ορμονικές αλλά και ανοσολογικές αλλαγές που συνοδεύουν τη δράση των φαρμάκων GLP-1 ενδέχεται επίσης να επηρεάζουν τον κύκλο ανάπτυξης των τριχών, χωρίς όμως ο ακριβής τρόπος να έχει ακόμη αποσαφηνιστεί.